ΙΕΑ: Τα Υψηλά Αποθέματα και η Πετρελαϊκή Παραγωγή των Χωρών Εκτός OPEC Προστατεύουν την Αγορά από Κραδασμούς

0

Σύμφωνα με την τελευταία Έκθεση του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΙΕΑ) μηνός Ιανουαρίου για την παγκόσμια αγορά πετρελαίου, που δημοσιεύτηκε σήμερα (16/1), η πρόσφατη ένταση στη Μέση Ανατολή προκάλεσε για ακόμη μία φορά αβεβαιότητα στις προοπτικές της πετρελαϊκής αγοράς. Είναι σίγουρο ότι δεν γνωρίζουμε ποιες θα είναι οι γεωπολιτικές εξελίξεις το επόμενο χρονικό διάστημα, αλλά προς το παρόν ο κίνδυνος μιας μεγάλης απειλής στην πετρελαϊκή τροφοδοσία φαίνεται να έχει υποχωρήσει.

Όπως συνέβη και μετά τις επιθέσεις στη Σαουδική Αραβία τον περασμένο Σεπτέμβριο, με το που υποχώρησαν οι αρχικοί φόβοι για μία παρατεταμένη περίοδο κινδύνου για τον πετρελαϊκό εφοδιασμό, η τιμή του Brent εγκατέλειψε γρήγορα την απότομη άνοδο των $4 το βαρέλι και την ώρα ανάρτησης του συγκεκριμένου άρθρου κυμαινόταν λίγο πάνω από τα $64 το βαρέλι. Η σημερινή πετρελαϊκή αγορά, όπου η παραγωγή των χωρών εκτός OPEC αυξάνεται δυναμικά και τα αποθέματα του ΟΟΣΑ είναι 9 εκατ. βαρέλια πάνω από τον πενταετή μέσο όρο, σύμφωνα με στοιχεία του ΙΕΑ, παρέχει μια στέρεη βάση, μέσω της οποίας μπορεί να αντιδράσει σε οποιαδήποτε κλιμάκωση της γεωπολιτικής έντασης.   

Τα πρόσφατα γεγονότα έχουν δείξει ότι το Ιράκ είναι ένας δυνητικά ευάλωτος προμηθευτής. Τα τελευταία χρόνια η παραγωγική και εξαγωγική ικανότητά του έχουν αυξηθεί σε σύντομο χρονικό διάστημα, καθώς το 2010 το Ιράκ εξήγαγε 2 εκατ. βαρέλια την ημέρα και τώρα 4 εκατ. βαρέλια την ημέρα. Σύμφωνα με τον ΙΕΑ, η αύξηση της παραγωγικής ικανότητας του Ιράκ ήταν ευπρόσδεκτη, καθώς οι κυρώσεις μείωσαν τις εξαγωγές του Ιράν σε μόλις 0.3 εκατ. βαρέλια την ημέρα, με την παραγωγή της Βενεζουέλας να έχει καταρρεύσει. Σήμερα, τόσο η Κίνα όσο και η Ινδία εισάγουν περίπου 1 εκατ. βαρέλια πετρελαίου την ημέρα από το Ιράκ, ενώ άλλο 1 εκατ. βαρέλια την ημέρα μετακινούνται σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες. Στην περίπτωση της Ινδίας, περίπου το 20% των πετρελαϊκών εισαγωγών της προέρχεται από το Ιράκ, ενώ μεταξύ των άλλων πελατών του Ιράκ είναι οι ΗΠΑ.

Πρόσφατα στοιχεία από την Υπηρεσία Ενεργειακών Πληροφοριών των ΗΠΑ (US EIA) δείχνουν ότι τον Ιανουάριο-Οκτώβριο του 2019 οι ΗΠΑ εισήγαγαν 337 χιλιάδες βαρέλια την ημέρα από το Ιράκ και λίγο κάτω από 1 εκατ. βαρέλια την ημέρα από τον Κόλπο της Μέσης Ανατολής συνολικά. Μεσοπρόθεσμα, οι αυξημένες γεωπολιτικές εντάσεις και οι ανησυχίες για την ενεργειακή ασφάλεια ενδέχεται να δυσχεράνουν τις προσπάθειες του Ιράκ να οικοδομήσει μία παραγωγική ικανότητα. Με τη σειρά του, αυτό θα καθιστούσε πιο δύσκολη την εξασφάλιση επαρκούς πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας για την κάλυψη της αυξανόμενης παγκόσμιας ζήτησης κατά το δεύτερο μισό της τρέχουσας δεκαετίας.

Στην τελευταία του μηνιαία Έκθεση, ο ΙΕΑ διατηρεί σε μεγάλο βαθμό αμετάβλητες τις βασικές προβλέψεις για το 2020, σε σύγκριση με τον προηγούμενο μήνα. Ο ρυθμός αύξησης της ζήτησης πετρελαίου προβλέπεται να επιταχυνθεί στα 1.2 εκατ. βαρέλια την ημέρα, υποστηριζόμενη εν μέρει από τις τιμές που παραμένουν σχετικά συγκρατημένες, από την αύξηση του παγκόσμιου ΑΕΠ, σε σχέση με πέρυσι, και από την σημειωθείσα πρόοδο στην επίλυση εμπορικών διαφορών. Τελευταίο παράδειγμα η εμπορική συμφωνία που υπεγράφη χθες στην Ουάσιγκτον μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας. Οι χώρες του OPEC+ πρέπει να μειώσουν περαιτέρω την παραγωγή τους κατά περίπου 0.3 εκατ. βαρέλια την ημέρα τον Ιανουάριο για να συμμορφωθούν με τη νέα τους συμφωνία, που προβλέπει συνολική μείωση 2.1 εκατ. βαρελιών την ημέρα. Παράλληλα, η παραγωγή των χωρών εκτός OPEC προβλέπεται να αυξηθεί κατά 2.1 εκατ. βαρέλια την ημέρα το 2020, με ισχυρότερη προοπτική ανάπτυξης το πρώτο εξάμηνο του 2020, προσθέτει ο ΙΕΑ. 

Αξιοσημείωτη είναι η αναφορά του ΙΕΑ στους νέους κανονισμούς του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (ΙΜΟ) για τα ναυτιλιακά καύσιμα, οι οποίοι τέθηκαν σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου του 2020. Παρότι υπάρχουν αρχικές δυσκολίες εφαρμογής αυτών, όπως άλλωστε αναμένεται από μια τέτοια πολύπλοκη παγκόσμια διαδικασία μετάβασης, οι πλοιοκτήτες, οι προμηθευτές προϊόντων και τα λιμάνια έχουν συμμορφωθεί μέχρι στιγμής σε μεγάλο βαθμό.