Πώς η Κίνα Μπορεί να Αλλάξει τη Βιομηχανία Ανακύκλωσης στην Ελλάδα

0

Για χρόνια η Ευρωπαϊκή Ενωση εμφάνιζε υψηλά ποσοστά «ανακύκλωσης» πλαστικών (η Ελλάδα εξαιρείται καθώς η ανακύκλωση βρίσκεται κάτω του 20%), επειδή σχεδόν το 90% των υλικών διοχετεύονταν στην Κίνα, για να καταλήξουν σε ποτάμια, κλιβάνους και χωματερές της τελευταίας.

Οταν πέρυσι η κινεζική ηγεσία αποφάσισε να απαγορεύσει την εισαγωγή αυτών των πλαστικών, επειδή πλέον η βλάβη στο περιβάλλον ήταν μεγαλύτερη από τα οφέλη από την αξιοποίησή τους, τελείωσε και το «παραμύθι» της ανακύκλωσης σε πολλές χώρες της Ευρώπης. Τώρα ετοιμάζουν σοβαρά σχέδια και επενδύσεις, ώστε να προχωρήσουν σε ουσιαστικές πρωτοβουλίες προς τη λεγόμενη «κυκλική οικονομία».

Είναι χαρακτηριστικό ότι προ εβδομάδων η Επιτροπή Περιβάλλοντος του Βρετανικού Κοινοβουλίου ζήτησε έρευνα προκειμένου να διαπιστωθεί αν τα προς ανακύκλωση πλαστικά των βρετανικών επιχειρήσεων πετάγονται στους ωκεανούς αφού τα ποσοστά ανακύκλωσης που δίνουν θεωρούνται «πολύ καλά για να είναι αληθινά», μετά την απαγόρευση εισαγωγών από το Πεκίνο. Η έρευνα έρχεται σε μια περίοδο που πυκνώνουν οι μελέτες σύμφωνα με τις οποίες τα θαλασσινά «πλαστικοποιούνται» αφού εντοπίζονται σε ψάρια και άλλα ζώα των ωκεανών ολοένα και μεγαλύτερες ποσότητες πλαστικών!

Η διοίκηση του Συνδέσμου Βιομηχανιών και Επιχειρήσεων Ανακύκλωσης και Ενεργειακής Αξιοποίησης Αποβλήτων (ΣΕΠΑΝ), του συνδέσμου που εκπροσωπεί σχεδόν το σύνολο των ελληνικών και πολυεθνικών εταιρειών οι οποίες ασκούν βιομηχανική δραστηριότητα στον τομέα της ανακύκλωσης και αξιοποίησης αποβλήτων, θεωρεί πως η Ελλάδα έχει μια ευκαιρία να δημιουργήσει ένα πλαίσιο ουσιαστικής ενίσχυσης της ανακύκλωσης, ενεργειακής αξιοποίησης αποβλήτων με σημαντικά οφέλη για την οικονομία και το περιβάλλον.

Ο πρόεδρος του συνδέσμου Δημήτρης Κονταξής (διευθύνων σύμβουλος της εξαγωγικής βιομηχανίας λιπαντικών LPC ΑΕ του ομίλου Motor Oil) υποστήριξε την Παρασκευή, σε παρουσίαση των προτάσεων του ΣΕΠΑΝ καθώς βρίσκεται σε εξέλιξη και η σχετική διαβούλευση του κυβερνητικού σχεδιασμού, πως η κυκλική οικονομία «είναι πρότυπο οικονομικό μοντέλο ανάπτυξης και όχι περιβαλλοντική ή κοινωνική πολιτική», που «προϋποθέτει την ανάπτυξη επενδύσεων που ενσωματώνουν προηγμένες τεχνολογίες, καινοτομίες και επιχειρηματικότητα, παράγοντες που συνυπάρχουν στον ιδιωτικό τομέα». Οπως είπε, «το μοντέλο της κυκλικής οικονομίας δεν προσφέρεται για ανάπτυξη κρατικών επιχειρηματικών δράσεων, επιδοτούμενων από τον κρατικό προϋπολογισμό με μονοπωλιακή στόχευση όπως στα παλαιά γνωστά και αποτυχημένα μοντέλα διαχείρισης αποβλήτων, φυσικών και ενεργειακών πόρων». Ωστόσο, «ο ρόλος του κράτους είναι σημαντικός, δεδομένου ότι ρυθμίζει και ελέγχει την αγορά καθώς και ως προς την παροχή κινήτρων για την υλοποίηση των προϋποθέσεων για την ανάπτυξη της κυκλικής οικονομίας».

Δείκτης ανακύκλωσης σε κάθε προϊόν

Για την ουσιαστική ενίσχυση της ανακύκλωσης στον ΣΕΠΑΝ υποστηρίζουν πως μπορεί να θεσμοθετηθεί ένας «δείκτης ανακυκλωσιμότητας», ανάλογα με τη δυνατότητα ανακύκλωσης/αξιοποίησης κάθε προϊόντος. Η πολιτεία μπορεί να πριμοδοτεί τα προϊόντα που ανακυκλώνονται πιο εύκολα με την επιβολή κλιμακούμενου τέλους ανακύκλωσης στους παραγωγούς προϊόντων που δεν είναι φιλικά προς την ανακύκλωση.

Η διοίκηση του ΣΕΠΑΝ επανέλαβε την Παρασκευή και τη θέση σύμφωνα με την οποία η οικονομική ενίσχυση (από το δημόσιο), όπου υφίσταται, να δίνεται στον αξιοποιητή (δηλαδή σ’ αυτόν που επεξεργάζεται τα προς ανακύκλωση/αξιοποίηση προϊόντα π.χ. συσκευασίες) και όχι στον συλλέκτη όπως ισχύει σήμερα. Ετσι θεωρεί πως «διασφαλίζεται η ολοκλήρωση του «κύκλου διαχείρισης» του αποβλήτου και ταυτόχρονα να διασφαλίζεται η αξιοποίηση των ανακυκλώσιμων υλικών εντός της χώρας μας».

Στην ουσία «φωτογραφίζει» περιπτώσεις όπου συλλέγονται από τους κάδους απορριμμάτων (ή βιομηχανίες) υλικά τα οποία είτε εξάγονταν στην Κίνα (όπως συνέβαινε μέχρι πρόσφατα) είτε σε άλλες αγορές, χωρίς ουσιαστικά να ανακυκλώνονται ή αξιοποιούνται στην Ελλάδα.

Στον σύνδεσμο ζητούν και «τη συνεπή εφαρμογή του ΗΜΑ (Ηλεκτρονικό Μητρώο Αποβλήτων) για την αντικειμενική καταγραφή και τεκμηρίωση των αποτελεσμάτων ανακύκλωσης». Ετσι θεωρούν πως θα αντιμετωπιστούν και φαινόμενα αθέμιτου ανταγωνισμού μεταξύ επιχειρήσεων που πραγματικά επενδύουν στην προστασία του περιβάλλοντος και διαφόρων αετονύχηδων. Η δράση των τελευταίων επανήλθε προ ημερών στην επικαιρότητα, όταν έγινε γνωστό πως στη χωματερή της Φυλής εντοπίστηκαν επίπεδα χρωμίου δεκαπλάσια του επιτρεπόμενου λόγω της παράνομης εναπόθεσης βιομηχανικών αποβλήτων.

Απλοποίηση διαδικασιών για επενδύσεις στην κυκλική οικονομία

Για να προχωρήσουν, όμως, οι επενδύσεις στην κυκλική οικονομία για πραγματική ανακύκλωση/αξιοποίηση αποβλήτων, στον ΣΕΠΑΝ θεωρούν πως απαιτείται η απλοποίηση των διαδικασιών περιβαλλοντικής αδειοδότησης τέτοιων μονάδων, με παράλληλη ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών.

Οπως είπε ο αντιπρόεδρος του συνδέσμου και διευθύνων σύμβουλος της ΑΝΑΜΕΤ ΑΕ (του ομίλου Βιοχάλκο) Σταύρος Θεοδωρόπουλος, απαιτείται «η υιοθέτηση προδιαγραφών και προτύπων, γενικών και ειδικών, με στόχο την απλοποίηση διαδικασιών, η εναρμόνιση αριθμού δραστηριοτήτων που υπάγονται σε καθεστώς αξιολόγησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων με τη νομοθεσία της ΕΕ., η εφαρμογή της καταχώρισης/ κοινοποίησης αντί της έκδοσης άδειας κατά περίπτωση, η χρήση ηλεκτρονικών μέσων και διαδικτυακής πλατφόρμας για τη διεκπεραίωση της διαδικασίας, η δημιουργία ανεξάρτητων ελεγκτικών μηχανισμών και η αυστηρή τήρηση χρονοδιαγράμματος διεκπεραίωσης από τις Αρχές».

Ο ΣΕΠΑΝ υποστηρίζει την ενεργειακή αξιοποίηση αποβλήτων και δευτερογενών καυσίμων, όπως είπε η επίσης αντιπρόεδρος του συνδέσμου Λένα Μπέλση, διευθύντρια Geocycle στην ΑΓΕΤ Ηρακλής του ομίλου LafargeHolcim. Στις θέσεις του συνδέσμου αναφέρεται πως τα μη ανακυκλώσιμα υλικά θα πρέπει να αξιοποιούνται μέσω επεξεργασίας, συμπεριλαμβανομένης της ανάκτησης/ενεργειακής αξιοποίησης εντός της χώρας καθώς και να χρησιμοποιούνται για την ανάκτηση δευτερογενών πρώτων υλών. Η διοίκηση του ΣΕΠΑΝ θεωρεί πως η πολιτεία πρέπει: να επιβάλει αντικίνητρα για την ταφή, καθώς και να εναρμονίσει τη νομοθεσία πλήρως με την ευρωπαϊκή (προδιαγραφές – προτυποποίηση), αλλά και να οργανώσει επικοινωνιακή εκστρατεία ενημέρωσης των πολιτών.

Οι τελευταίοι, όπως δείχνει και η πρόσφατη εμπειρία της ΑΓΕΤ Ηρακλής που αξιοποιεί RDF για μονάδα της, έχουν μάλλον μια θολή εικόνα για την ενεργειακή αξιοποίηση των αποβλήτων.

(euro2day.gr)